Cây hoa đậu biếc

Cây hoa đậu biếc là cây dây leo, thân thảo. Là loài cây có rất nhiều công dụng. Cây dùng trong cảnh quan, ẩm thực, công nghiệp đến giá trị trong y dược học. 

Giới thiệu chung về cây hoa đậu biếc

Tên thường gọi	Cây hoa đậu biếc.
Tên tiếng Anh	Butterfly pea, Asian pigeonwings, bluebellvine, blue pea, cordofan pea and Darwin pea
Tên khoa học	Clitoria ternatea
Họ thực vật	Fabaceae – Họ đậu
Nguồn gốc xuất xứ	Cây có nguồn gốc từ các nước xích đạo thuộc Châu Á, Nam Á và Đông Nam Á Sau được du nhập sang châu Phi, Úc và châu Mỹ.
Phân bố	Cây sinh trưởng tốt ở những nơi có khí hậu nhiệt đới như tại các quốc gia Đông Nam Á.
Thân	Thân dây, thân thảo.
Tuổi thọ	Cây lâu năm.
Thời gian ra hoa	Quanh năm.

Đặc điểm hình thái của cây hoa đậu biếc

Hình dáng bên ngoài	Những bông hoa của cây này có hình dạng của bộ phận sinh dục phái nữ. Vì thế tiếng Latin tên của chi là Clitoria từ chữ clitoris (âm vật)
Kích thước	Chiều cao của cây trưởng thành có thể lên đến 10m
Thân và cành	Đậu biếc là cây leo thân thảo, thân và cành mảnh có lông.
Lá	Lá cây đậu biếc có hình bầu dục và nổi gân khá rõ. Khi còn non, lá có màu xanh và đổi thành màu nâu lúc về già.
Hoa	Hoa đậu biếc thường mọc thành từng chùm và mang màu xanh tím đặc trưng.  Đặc điểm nổi bật nhất về loài cây này là màu sắc của hoa, một màu xanh đậm rất đẹp. Chúng dài khoảng 4 cm  x rộng 3 cm. Một số giống cho hoa màu trắng
Quả và hạt	Quả dài 5–7 cm, vỏ phẳng với sáu đến mười hạt trong mỗi quả.
Màu sắc hoa	Tím và trắng.

Công dụng và của cây hoa đậu biếc

Cây cảnh công trình

• Ý nghĩa của cây | Hoa biểu tượng cho niềm vui bất tận, sự khởi đầu, sự duyên dáng, thanh lịch, tao nhã. 
• Cây cảnh công trình |  được dùng trong các vùng nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới như là một cây leo làm cảnh trong vườn và công viên. 

Giá trị của cây hoa đậu biếc trong ẩm thực

Phẩm màu tự nhiên trong ẩm thực

• Hoa đậu biếc được sử dụng tạo màu xanh trong thực phẩm.
• Ở Đông Nam Á, hoa được sử dụng làm màu thực phẩm tự nhiên để tạo màu cho gạo nếp và các món tráng miệng. 
• Trong các món ăn của Miến Điện và Thái Lan, hoa cũng được nhúng vào bột và chiên.

Trà hoa đậu biếc và thành phần pha chế trong thức uống.

• Là thức uống này đặc trưng của địa phương giống như trà hoa cúc ở các nơi khác trên thế giới. Trà được tìm thấy ở cả hai loại nóng và lạnh.
• Trà hoa đậu biếc được làm từ hoa đậu biếc và sả khô và thay đổi màu sắc tùy thuộc vào những gì được thêm vào chất lỏng, với nước cốt chanh chuyển nó thành màu tím.
• Ở Thái Lan và Việt Nam, loại trà hoa đậu biếc này thường được trộn với mật ong và chanh để tăng độ chua và chuyển nước giải khát thành màu tím hồng. Dùng để pha chế cho đồ uống thường phục vụ sau bữa tối, hoặc giải khát tại các khách sạn, spa.
• Những bông hoa đậu biếc đã được sử dụng trong một loại rượu gin thay đổi màu sắc. Màu xanh trong chai, nó chuyển sang màu hồng khi pha bằng máy trộn có ga như nước tonic do sự thay đổi độ pH. Vì màu hữu cơ không tồn tại lâu dài, nên loại rượu gin này được khuyến khích bảo quản ở nơi tối để duy trì tác dụng.

Giá trị của cây hoa đậu biếc trong y học cổ truyền

• Tăng cường trí nhớ, chống trầm cảm, giải lo âu, chống trầm cảm, chống co giật, an thần và đặc tính an thần.
• Trong y học cổ truyền Trung Quốc, loại cây này được coi là có đặc tính ảnh hưởng đến ham muốn tình dục của phụ nữ do vẻ ngoài tương tự như cơ quan sinh sản của phụ nữ. Sử dụng chiết xuất của nó cũng cho thấy khả năng làm giảm cường độ hành vi do serotonin và acetylcholine gây ra.
• Người ta dùng rễ của loại cây này làm thuốc chữa bệnh. Rễ cây có vị chát, đắng, chứa các chất có tác dụng lợi tiểu, nhuận tràng, gây xổ, làm dịu và săn da.

Giá trị khác của cây hoa đậu biếc

• Làm phẩm màu nhuộm | Hoa có thể được sử dụng để nhuộm vải sợi tự nhiên .
• Cải tạo đất trồng | Là một cây họ đậu, rễ của nó hình thành mối liên kết cộng sinh với vi khuẩn đất được gọi là vi khuẩn rhizobia. Biến N2 trong khí quyển thành dạng cây có thể sử dụng được (một quá trình gọi là cố định đạm). Do đó, loài cây này cũng được sử dụng để cải thiện chất lượng đất thông qua quá trình phân hủy của nguyên liệu thực vật giàu nitơ.
• Thức ăn cho gia súc | Là thức ăn gia súc, đóng vai trò như cỏ tươi hoặc cỏ khô.

Tác hại cần lưu ý của cây hoa đậu biếc

Bộ phận chứa chất độc của cây đậu biếc là hạt và rễ. Trong thành phần của hạt chứa các acid amin và một loại dầu độc dùng làm thuốc tẩy. 

Cách chăm sóc cây hoa đậu biếc

Cây có khả năng thích nghi tốt nhất ở những nơi có lượng mưa mùa hè hàng năm lớn. Khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa.

Ánh sáng	Cây ưa nắng. Ánh nắng toàn phần đến bóng râm bán phần đều phát triển tốt
Nhiệt độ	Phát triển tốt ở nhiệt độ từ 19° –  28°C. Cây chịu nhiệt độ tối thiểu là 15°C Nó cũng chịu được điều kiện khí hậu mát và ẩm ở một mức độ nào đó nhưng không chịu được sương giá.
Đất trồng	Sống được trong nhiều điều kiện đất khác nhau miễn là chúng thoát nước tốt. Cây thích đất cát giàu dinh dưỡng với giá trị pH từ 6,6 đến 7,5.  Để có kết quả tốt nhất, hãy đảm bảo đất thoát nước tốt và đất cần được trộn phân chất hữu cơ.
Phân bón	Cây ít cần phân bón Tuy nhiên, hãy bón cây một hoặc hai lần một năm bằng phân bón tan trong nước, tốt nhất là phân hữu cơ.
Tưới nước	Cây ưa nước. Tưới nước thường xuyên trong mùa sinh trưởng đầu tiên để hút chất dinh dưỡng trong đất.  Cây có khả năng chịu hạn khi trưởng thành, nó chỉ cần một lượng nước tưới nhỏ bổ sung. Trong điều kiện thời tiết nóng và khô, cần bổ sung nước cho cây để cây sinh trưởng ổn định. Vào mùa mưa, tùy vào điều kiện mà giảm hoặc ngưng cung cấp nước cho đậu biếc Chỉ nên tưới vào gốc cây đậu, tránh tưới trực tiếp lên hoa.
Sâu bọ	Cây hay bị rệp và bọ nhện ăn cây bụi lâu năm tấn công. Bôi dầu neem để đuổi rệp và nhện. Việc tưới quá nhiều hoặc thiếu nước thường khiến các loại sâu bệnh như sâu bướm, châu chấu tấn công cây
Cắt tỉa	Thường xuyên cắt tỉa để cây không bị dài hoặc rậm rạp.  Việc cắt tỉa đòi hỏi phải loại bỏ các thành phần chết, hư hỏng hoặc bị bệnh khỏi cây.

Cách trồng và nhân giống cây hoa đậu biếc

Cách trồng cây hoa đậu biếc từ cây con.

• Bước 1: Chọn cây giống |  Lựa chọn những cây giống cao từ 30 – 40cm, bộ rễ, thân, lá đều phát triển đầy đủ.
• Bước 2: Xử lý đất trồng cây | Bón phân lót | bón lót với vôi rồi phơi ải từ 15-20 ngày trước trồng để xử lý các mầm bệnh có trong đất.
• Bước 3: Trồng cây | Nhẹ nhàng tách bầu đất ra khỏi khuôn bầu, đặt cây giống nhẹ nhàng xuống hố trồng đã đào sẵn, tránh làm vỡ bầu đất cũng như làm hư hại đến cây.
• Bước 4: Trồng cây | Nén chặt phần đất ở gốc để cây giống giữ đứng thẳng, lấp đất cao hơn cổ gốc tầm 20cm.
• Bước 5: Chăm sóc cây trồng | Phủ 1 lớp mỏng rơm khô, cỏ mục, lên trên bề mặt gốc để giữ độ ẩm cho cây. Tưới nước ngay sau đó cho cây hồi phục và làm quen với môi trường sống mới nhanh hơn.

Cách trồng và nhân giống cây hoa đậu biếc bằng phương pháp gieo hạt

• Bước 1: Chuẩn bị hạt gieo | Chọn hạt gieo tốt, khỏe mạnh.
• Bước 2: Xử lý hạt gieo | Ngâm hạt giống đậu biếc trong nước ấm 30 phút (2 sôi 3 lạnh) và ủ vào khăn ấm khoảng 1 ngày hạt nứt thì đem gieo.
• Bước 3: Chuẩn bị đất gieo | Đánh sạch dọc theo luống nhau 50cm tra mỗi gốc 3 hạt cách nhau 40cm.
• Bước 3: Gieo hạt | Sau đó đem hạt đi gieo, gieo xong thì phủ lên lớp đất mỏng từ 1-2cm. 
• Bước 4:  Chăm sóc hạt gieo | Tưới bằng vòi phun nhẹ. Che phủ kín lớp hạt mới gieo khoảng 2 ngày. Tưới ngày 2 lần.
• Hạt tốt sẽ nẩy sau 3 – 5 ngày, đất khô mới cần tưới, nếu đất váng cần xới nhẹ mặt luống cho cây mọc, vì hạt to, cây khó dọi lá mầm lên khỏi mặt đất.